Grudziądz spichrzami stoi

marzec 2023

W naszych wędrówkach do tej pory jakoś omijaliśmy to miasto. Tym razem udało nam się zajrzeć na kilka godzin, a efekt naszych spacerów możecie zobaczyć na zdjęciach.

Prawie stutysięczne miasto położone nad Wisłą zostało założone już w XI wieku, a prawa miejskie otrzymało w 1291 roku. Właścicielem Grudziądza oraz całej Ziemi Chełmińskiej został biskup misyjny Chrystian. W związku z nieefektywnym działaniem Chrystiana kontynuacją misji zajął się sprowadzony przez Konrada Mazowieckiego Zakon Krzyżacki, który przejął we władanie Ziemię Chełmińską wraz z Grudziądzem. Odtąd, aż do II pokoju toruńskiego w 1466 roku miasto pozostawało we władaniu Zakonu.

Po podpisaniu traktatu pokojowego Ziemia Chełmińska przeszła we władanie Polski. Miasto rozwijało się dynamicznie aż do XVII wieku, kiedy padło ofiarą nieustannych wojen prowadzonych przez Rzeczpospolitą. Los Grudziądza został przypieczętowany I rozbiorem Polski w 1772 roku. Wtedy to na mocy rozbioru miasto przejęło państwo pruskie. Wkrótce po tym wydarzeniu w wyniku decyzji nowych władz, w 1776 roku wybudowano w sąsiedztwie potężną twierdzę, której walory obronne i architektoniczne po dzień dzisiejszy możemy podziwiać.

Okres zaborów nie był dla miasta czasem straconym. Pomimo licznych represji władz oraz nasilającej się germanizacji miasto zyskało nowe zakłady przemysłowe, most na Wiśle oraz połączenia kolejowe. Największy rozwój miasta przypadał na II połowę XIX wieku. Od 1896 roku są tu tramwaje, a długość torów wynosi obecnie ok.18 km.

W 1920 roku Grudziądz został włączony do Polski, a dwa lata wcześniej tylko 18% ludności było Polakami. W 1925 roku zorganizowano w mieście 1-szą Pomorską Wystawę Rolnictwa i Przemysłu. Oficjalnego otwarcia wystawy dokonał ówczesny Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej – Stanisław Wojciechowski.

We wrześniu 1939 roku ponownie miasto znalazło się w wojennej zawierusze. W wyniku agresji nazistowskich Niemiec Grudziądz znalazł się pod okupacją, naznaczoną licznymi aktami terroru i okrucieństwa. W 1945 roku miasto zostało wyzwolone, lecz niestety ponad 60% jego zasobów zostało zniszczonych. Po II wojnie światowej w Grudziądzu rozpoczął się systematyczny proces odbudowy.

W mieście koniecznie trzeba odwiedzić wzgórze zamkowe po krzyżackim zamku (budowany w latach 1260-1299) z wieżą Klimek z której roztacza się przepiękny widok na miasto i płynącą w dole Wisłę. Niestety po zamku zostało niewiele - fragmenty murów i studnia. Kolejną atrakcją jest zespół spichlerzy. Tworzy go 26 budynków o ceglanych elewacjach, z przyporami. Od strony Wisły mają one od 4 do 9 kondygnacji, natomiast od strony miasta zaledwie od 2 do 4. Spichlerze pełniły kiedyś funkcje obronne i magazynowe. Kilka z nich nadal czeka na kupca, a zainteresowanym na jednym ze zdjęć zostawiamy numer telefonu do sprzedającego.

Pierwsze murowane spichlerze powstały w połowie XIV wieku. W jednym z nich zorganizowano muzeum miejskie ( niestety nie byliśmy w środku). Spichlerze wielokrotnie ulegały zniszczeniu, m.in. w czasie pożaru w 1659 roku, jaki ogarnął cały Grudziądz na skutek odbijania miasta z rąk szwedzkich oraz podczas II wojny światowej.

W 2011 r. grudziądzkie spichlerze zdobyły 2. miejsce w konkursie na „7 nowych cudów Polski” w plebiscycie organizowanym przez magazyn podróżniczy National Geographic Traveler Poland.

Spacerując po błoniach można podziwiać urok tych budynków, a przechodząc do Bramy Wodnej natknęliśmy się na wystawę poświęconą filmom dla których tłem był Grudziądz.

Starówka i rynek również mają swój urok i klimat szczególnie gdy usiądziemy na ławeczce obok Mikołaja Kopernika 🙂 . Warto też zajrzeć do Bazyliki św. Mikołaja, której najstarsza część (prezbiterium) pochodzi z 1286 roku. Cały kościół budowany był aż 130 lat.

Przy ul. Spichrzowej zwraca uwagę pomnik ułana z dziewczyną oraz tablica poświęcona Słowackiemu.

Zabrakło nam niestety czasu na Cytadelę Twierdzy Grudziądz. Mamy pretekst, aby tam wrócić, bo z pewnością warto.



Informacje praktyczne:

W Grudziądzu należy zobaczyć Stare Miasto, zespół spichlerzy, pospacerować Błoniami Nadwiślańskimi, pozostalości zamku krzyżackiego oraz wejść na wieżę Klimek i obejrzeć z góry panoramę z Wisłą w tle.

Można się wybrać spacerem w stronę twierdzy. Niestety jest zajęta przez wojsko i można ją zwiedzać tylko w soboty oraz dwa szczególne dni roku (3maja i 11 listopada). Trasę między twierdzą, a spichlerzami przedstawiamy w linku oraz na mapie zamieszczonej poniżej.

Wszelkie prawa zastrzeżone © 2023 Dziękujemy za wizytę 🙂
Napisz do nas: kontakt@podroze-rodzinne.pl