marzec 2023

Jadąc od Skandławek leśnymi drogami dotarliśmy do ogromnego, ogrodzonego terenu, na którym zwracają uwagę odnowione, wykonane z czerwonej cegły budynki gospodarcze. Były to kiedyś mieszkania pracowników folwarku. W oddali można też dostrzec wspaniały pałac. To majątek Kałki. Obecnie własność prywatna. Niestety zamknięta brama wjazdowa nie pozwala na obejrzenie tych obiektów z bliska.

Pałac z przełomu XVIII i XIX wieku został spalony podczas pierwszej wojny światowej, a na jego miejscu został zbudowany ( odbudowany? w Internecie znaleźliśmy sprzeczne informacje) ok. 1920 roku obecny budynek. Do 1945 roku Kałki należały do rodziny Totenhoefer-Sechserben, którzy kupili majątek od rodu von Schlieben. Całość obszaru wynosiła aż 1000 ha.

Od 1837 roku majątkiem zarządzał Julius Totenhoefer, który był również właścicielem posiadłości w pobliskiej Brzeźnicy, o której napiszemy niedługo. Po jego śmierci Kałkami zarządzał jego syn Alfred, a ponieważ nie zostawił potomka, gdy zmarł w 1902 roku Kałki przyłączono do folwarku w Brzeźnicy i władał nimi jego brat Karl. Żoną Karla była Julia Sigfried, córka właściciela pałacu w Jegławkach, o którym pisaliśmy niedawno.

Cmentarz rodowy Totenhoeferów znajduje się ok.1,5 km od zabudowań wsi Brzeźnica na wzgórzu pod lasem otoczony dębami. W pobliżu znajdują się też cmentarze z pierwszej wojny światowej. Jeden z nich ok. 2 km od Kałek przy leśnej drodze w stronę granicy z mogiłami 80 żołnierzy niemieckich i rosyjskich. Niestety o nekropoliach doczytaliśmy dopiero po wizycie w tym regionie, a podobno zostały odnowione i odrestaurowane. Zobaczymy je kolejnym razem. Szczególnie, że w pobliżu ( ok.1 km) biegnie też Kanał Mazurski i znajduje się rezerwat Kałeckie Błota, w którym poza bobrami i ptakami można spotkać łosie i wilki.

W Kałkach specjalizowano się w hodowli koni sportowych. Konie z tutejszej hodowli przyniosły jeźdźcom złote medale olimpijskie w Amsterdamie w 1928 i Berlinie w 1936 roku.

Po drugiej wojnie światowej majątek przejął PGR. Urządzono tu mieszkania i biura dla pracowników. Od 1996 roku jest własnością prywatną. Kiedyś w Kałkach stał drugi drewniany dwór, ale po pożarze został rozebrany w 1981 roku. Szkoda, że obiekt można oglądać tylko spoza ogrodzenia, ale samo otoczenie jest idylliczne, a do zwiedzenia również pozostają okoliczne cmentarze.

Informacje praktyczne:

Pałac w Kałkach niestety możemy obejrzeć tylko z daleka i z za ogrodzenia. Wokół jednak jest wiele uroczych dróg, które zachęcają do spacerów.

Lokalizację obiektu pokazujemy w linku oraz na mapie zamieszczonej niżej.